Engelli emekliliğinde ne değişti? Hak kaybı tartışması BM'de

Dünya gündeminden kritik gelişmeler geliyor. EkonomiTürkiyeEngelli emekliliğinde ne değişti? Hak kaybı tartışması BM'dePelin Ünker24. 202624 Ağustos 2026Ekim 2008 öncesi sigortalı olan 4/a kapsamındaki engellilerin vergi indirimine dayalı emeklilik sisteminin kaldırılması hak kaybı tartışmasına yol açtı.

Konu Birleşmiş Milletler'e de taşındı. fotoğraf - Türkiye'de 4/a kapsamındaki engellilerin yaşadığı sorunlara ilişkin hazırlanan raporlar BM'ye iletildiFotoğraf: ANKAReklamTürkiye'de engelli bireylerin emeklilik koşullarını değiştiren düzenlemenin üzerinden bir buçuk yılı aşkın süre geçerken uygulamanın yol açtığı hak kaybı iddiaları Birleşmiş Milletler'e (BM) taşındı. Engelli Emeklilik Dayanışma Derneği (EMED), 15 Ocak 2025'te yürürlüğe giren 7538 sayılı Kanun sonrasında özellikle Ekim 2008'den önce sigortalı olan 4/a kapsamındaki engellilerin yaşadığı sorunlara ilişkin hazırladığı raporları BM'ye iletti.

Gelişmelerin Detayları

EMED Başkanı Nazlı Tetik'in 'ye verdiği bilgiye göre, derneğin hazırladığı son ayrıntılı rapor BM'ye gönderildi ve konu değerlendirmeye alındı. Dernek daha önce de 3 Haziran 2026'da BM İnsan Hakları Yüksek Komiserliği bünyesindeki Özel Prosedürler mekanizmasına bilgi sunmuştu. 'yle paylaşılan Temmuz 2026 tarihli 22 sayfalık rapor, mevzuat değişikliğini, eski ve yeni sağlık değerlendirme sistemlerini, anket sonuçlarını ve örnek vakaları ele alıyor.

Düzenlemenin hukuki güvenlik ve sosyal güvenlik hakkı bakımından sorun yarattığını savunan EMED, BM'den düzenlemenin engelli hakları açısından incelenmesini talep ediyor. Peki engelli emekliliğinde ne değişti ve tartışma neden özellikle 2008 öncesinde sigortalı olanları ilgilendiriyor? Engelli emekliliğinde ne değişti?

15 Ocak 2025'te yürürlüğe giren 7538 sayılı Kanun, Ekim 2008'den önce sigortalı olan 4/a kapsamındaki engellilerin emeklilik sistemini değiştirdi. Düzenleme öncesinde bu gruptaki çalışanlar, gerekli sigortalılık ve prim koşullarını sağlamaları halinde engellilik nedeniyle vergi indiriminden yararlanma hakkı üzerinden yaşlılık aylığına hak kazanabiliyordu. 2008'de sosyal güvenlik sistemi değişmesine rağmen daha önce sigortalı olan engelliler için bu uygulama geçiş hükümleriyle korunmuştu.

Uzmanlar Ne Diyor?

7538 sayılı Kanun'la vergi indirim belgesine dayalı emeklilik uygulamasına son verildi. 15 Ocak 2025 ve sonrasında başvuran Ekim 2008 öncesi 4/a kapsamındaki sigortalılar da Sosyal Güvenlik Kurumu'nun (SGK) çalışma gücü kaybını esas alan sistemine dahil edildi. Değişiklikle emeklilik için aranan prim ve sigortalılık koşullarının yanı sıra, emekliliğe uygunluğun belirlenmesinde kullanılan sağlık değerlendirme sistemi de yeniden düzenlendi.

EMED'in raporuna göre eski sistemde engellilik oranları esas alınırken, yeni sistem çalışma gücü kaybının tespitine dayanıyor.

Bu haber, küresel gündemin en önemli başlıkları arasına girdi.