İzlanda AB yolunda: Trump dengeleri nasıl değiştirdi?

Dünya gündeminden kritik gelişmeler geliyor. PolitikaAvrupaİzlanda AB yolunda: Trump dengeleri nasıl değiştirdi? 202628 Ağustos 2026İzlandalılar AB üyeliği için sandık başına gidiyor. Peki, egemenlik tartışmalarını alevlendiren referandum kararı nasıl alındı?

Trump'ın Grönland çıkışları takvimi nasıl hızlandırdı? 2009'da gündeme gelmesinin ardından 2015'te rafa kalkan AB üyeliği, bu kez halkın oylamasına sunuluyorFotoğraf: Wu Wei/Xinhua/IMAGOReklamABD Başkanı Donald Trump, "soğuk ve kötü konumlanmış bir buz parçasına" talip olduğunu söylediğinde İzlandalıların endişelenmek için haklı sebepleri vardı. Zira, ABD Başkanının kastettiği "buz parçası" aslında Grönland olsa da bu ısrarlı açıklamalarında tam dört kere yanlışlıkla "İzlanda" demişti.

Gelişmelerin Detayları

Trump'ın gafları ve geçen yıl Grönland'ı kontrol etme yönünde yaptığı ısrarlı açıklamaları, bağımsızlığına son derece düşkün olan İzlanda'yı ve 400 binlik nüfusunu Avrupa'ya bir adım daha yaklaştırmış olabilir. Grönland'ın en yakın komşusu olan bu kuzey ülkesinde seçmenler Cumartesi günü sandık başına giderek Avrupa Birliği'ne (AB) katılım müzakerelerinin yeniden başlatılıp başlatılmayacağına karar verecek. İzlanda'nın önünde iki seçenek bulunuyor: Başarılı bir şekilde yoluna yalnız devam ederek kazançlı ve iyi yönetilen balıkçılık gibi değerli doğal kaynakları üzerindeki kontrolünü sürdürmek ya da Avrupa ile bağlarını güçlendirerek ülkeye jeopolitik istikrarsızlığa karşı daha iyi bir korunma sağlamak ve daha stabil olan euro ile daha düşük faiz oranları gibi ekonomik avantajlardan yararlanmak.

Taraflar üyelik için ne diyor? İzlanda Üniversitesi'nden Siyaset Bilimi profesörü Hulda Thorisdottir'e göre, AB tartışmasının her iki tarafı açısından mesele esasen egemenlik konusuna dayanıyor. NATO üyesi olan İzlanda, hâlihazırda AB'nin mal, hizmet, sermaye ve kişilerin serbest dolaşımına dayalı ortak pazarına dahil ve aynı zamanda Schengen bölgesinin de bir parçası.

Üyeliğe karşı çıkanlar, 1944 yılında Danimarka'dan bağımsızlığını kazanan İzlanda'nın, hâlihazırda Avrupa entegrasyonunun sağladığı avantajlardan herhangi bir dezavantaja katlanmaksızın yararlandığını savunuyor. Thorisdottir, "İşler bu kadar iyi giderken neden bundan vazgeçip egemenliklerinden ödün versinler ki? " sorusunu ortaya atıyor.

Uzmanlar Ne Diyor?

İzlanda'nın Keflavik kentinde düzenlenen NATO'nun Northern Viking 26 tatbikatıFotoğraf: NATO "AB'ye hayır" hareketi Heimssyn'ın başkanı ve fizik profesörü Haraldur Olafsson da, İzlandalılar için bağımsızlıklarının sahip oldukları "en değerli varlık" olduğuna dikkat çekiyor. Olafsson, "Kendi yasalarınızı yapabilmek ve işlerin nasıl yürütüleceğine kendiniz karar verebilmek hayati önem taşıyor" diyor. Karşı cephede, AB üyeliğini savunanlar ise meseleye, ittifakların değiştiği ve güvenlik risklerinin arttığı, hızla dönüşen bir perspektifinden bakıyor.

Siyaset Bilimci Thorisdottir'e göre Birlik dışında kalmak İzlanda'yı daha kırılgan hâle getiriyor ve bu durum da ülkenin egemenliğini tehdit ediyor.

Gelişme, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Diplomatik çevreler konuyu dikkatle izliyor.