Türkiye güneş enerjisinde dünyada ilk 7de

Dünya kamuoyunu yakından ilgilendiren bir gelişme gündeme geldi. Londra merkezli uluslararası enerji düşünce kuruluşu Ember, Küresel Elektrik Görünümü Raporu'nu yayımladı. Rapor, ülke bazlı verilere dayanarak küresel elektrik sistemine yönelik kapsamlı değerlendirme sunuyor ve dünyadaki elektrik talebinin yüzde 92'sini temsil eden Türkiye dahil 91 ülkeyi içeriyor. Rapora göre, geçen yıl yenilenebilir enerji kaynakları tarihi bir eşiği aşarak küresel elektrik üretiminin yüzde 33,8'ini karşıladı ve bu oran son 100 yılda ilk kez kömürün payını geride bıraktı.

Güneşten elektrik üretimindeki rekor artış, küresel ölçekte temiz elektrik üretimindeki büyümenin itici gücü oldu. Dünyada geçen yıl güneşten elektrik üretimi yüzde 30 artışla son 8 yılın en hızlı büyümesini kaydetti. Böylece, güneşin toplam elektrik üretimindeki payı yüzde 8,7'ye yükseldi.

Gelişmelerin Detayları

Geçen yıl rüzgar ve güneş enerjisi küresel elektrik talebindeki büyümenin yüzde 99'unu karşılayarak yeni dönüm noktasına ulaştı. Güneş enerjisi genelindeki elektrik talep artışının dörtte üçünü tek başına karşıladı. Güneş enerjisindeki bu tarihi artış, fosil yakıt kaynaklı üretim artışını durdurdu.

Türkiye ise geçen yıl dünyada güneşten elektrik üretimini en fazla artıran 7'nci ülke konumuna ulaşırken, bu dönemde önemli bir itici güç oldu. Çin, dünyada güneş enerjisinden elektrik üretimini en fazla artıran ülke olurken, ikinci sırada ABD yer aldı. Bu ülkeleri Hindistan, Brezilya, Pakistan ve Almanya izledi.

İtalya, Türkiye'nin ardından güneşten elektrik üretiminde en büyük artışın görüldüğü sekizinci ülke oldu. Fransa ve Hollanda da bu kapsamda ilk 10 ülke arasında yer aldı. Türkiye, 2025'te elektriğinin yüzde 22'sini rüzgar ve güneşten üreterek yüzde 17 olan ortalamasını geride bıraktı.

Uzmanlar Ne Diyor?

Türkiye'de son 2 yılda güneşin elektrik üretimindeki payı 2 katına çıkarak 2025'te yüzde 10,5'e yükseldi. Öte yandan, Türkiye'de rüzgar ve güneşten elektrik üretimindeki artış talep büyümesini aşsa da hidroelektrik üretimindeki büyük düşüş fosil yakıt kullanımında yükselişe neden oldu. Küresel düzeyde hidroelektrik üretimi 2025'te yerinde sayarken, Türkiye Brezilya'dan sonra 18 teravatsaatlik azalışla hidroelektrik üretiminde en fazla düşüşün görüldüğü ikinci ülke oldu.

Hidroelektrikte yaşanan bu üretim kaybı, doğal gaz santralleriyle ikame edildi ve yıllık ortalama 1,8 milyar dolarlık ek doğal gaz ithalatına yol açtı.

Gelişme, uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı. Diplomatik çevreler konuyu dikkatle izliyor.